{"id":18995,"date":"2023-05-08T15:05:15","date_gmt":"2023-05-08T15:05:15","guid":{"rendered":"https:\/\/www.ahmadiyya-islam.org\/al\/?post_type=articles&p=18995"},"modified":"2023-05-13T09:42:43","modified_gmt":"2023-05-13T09:42:43","slug":"majmunet-dhe-engjejt","status":"publish","type":"articles","link":"https:\/\/www.ahmadiyya-islam.org\/al\/artikuj\/majmunet-dhe-engjejt\/","title":{"rendered":"Majmun\u00ebt dhe Engj\u00ebjt"},"content":{"rendered":"

Nga e kemi prejardhjen?<\/strong><\/p>\n

Mos u g\u00ebzoni, nuk do t\u00eb flas p\u00ebr historin\u00eb e lejlekut, se si ai i sjell f\u00ebmij\u00ebt e vegj\u00ebl tek oxhaku. Baballar\u00ebt tan\u00eb viheshin n\u00eb siklet sa her\u00eb q\u00eb u duhej t\u2019u shpjegonin f\u00ebmij\u00ebve t\u00eb tyre se si ata kishin lindur. Koh\u00ebt kan\u00eb ndryshuar. Baballar\u00ebt e sot\u00ebm vihen n\u00eb siklet p\u00ebr nj\u00eb arsye tjet\u00ebr. Sot kur nj\u00eb baba i thot\u00eb t\u00eb birit se duhet t\u00eb flasim se si b\u00ebhen f\u00ebmij\u00ebt, i biri ja kthen, \u201cPo babi, m\u00eb thuaj se \u00e7far\u00eb do t\u00eb dish?\u201d<\/p>\n

Qeniet njer\u00ebzore gjithmon\u00eb kan\u00eb qen\u00eb kureshtar\u00eb rreth origjin\u00ebs s\u00eb tyre. Darvini nxorri teorin\u00eb se e kemi prejardhjen nga majmun\u00ebt. Kam njohur njer\u00ebz q\u00eb mund t\u00eb klasifikohen si nj\u00eb brez larg majmunit. Megjithat\u00eb, jo e gjith\u00eb raca njer\u00ebzore mund t\u00eb klasifikohet si majmun\u00eb apo gorilla.<\/p>\n

K\u00ebrkimi dhe procesi i zbulimit t\u00eb origjin\u00ebs dhe evolucionit ton\u00eb i ka leverdisur shum\u00ebkujt prej nesh. N\u00ebse nj\u00eb kureshtje e till\u00eb nuk do t\u00eb ekzistonte, nuk do t\u00eb ekzistonin as departamentet e arkeologjis\u00eb n\u00ebp\u00ebr kolegje dhe universitete. Profesionist\u00eb t\u00eb till\u00eb, q\u00eb paguhen p\u00ebr t\u00eb g\u00ebrmuar dheun me lopat\u00ebza plastike dhe fur\u00e7a 2-dollar\u00ebshe, do mbeteshin pa pun\u00eb. A nuk \u00ebsht\u00eb mbresl\u00ebn\u00ebs fakti se sa paguan qeveria jon\u00eb p\u00ebr fonde edukative? E di q\u00eb jemi ne ata q\u00eb paguajm\u00eb, p\u00ebrmes taksave tona, por dua ti kujtoj t\u00eb gjith\u00ebve th\u00ebnien e Uill Roxhers: \u201cG\u00ebzohuni q\u00eb nuk po merrni t\u00eb gjith\u00eb qeverin\u00eb p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn po paguani.\u201d<\/p>\n

Shumic\u00ebn e njer\u00ebzve, diskutimi rreth origjin\u00ebs son\u00eb i \u00e7on ata tek Ademi a.s., Eva dhe Iblisi <\/i>(djalli ose Luciferi sipas Bibl\u00ebs). Pik\u00ebrisht k\u00ebtu fillon problemi. Keqkuptimi lind sepse ne p\u00ebrpiqemi t\u00eb p\u00ebrziejm\u00eb origjin\u00ebn e species son\u00eb me caktimin e Ademit a.s. si p\u00ebrfaq\u00ebsues shpirt\u00ebror t\u00eb Zotit n\u00eb tok\u00eb.<\/p>\n

Le t\u00eb kujtojm\u00eb se si Kurani i Shenjt\u00eb e rr\u00ebfen k\u00ebt\u00eb histori:<\/p>\n

Zoti e krijoi Ademin a.s. si Kalif, Zoti i m\u00ebsoi atij emrat. \u00cbngj\u00ebjt kund\u00ebrshtuan duke th\u00ebn\u00eb se do t\u00eb kishte gjakderdhje. Allahu tha se Ai di \u00e7ka ata nuk e din\u00eb. Zoti i tha Admeit a.s. ti tregonte emrat p\u00ebr t\u00eb par\u00eb n\u00ebse ishte i aft\u00eb ta b\u00ebnte. \u00cbngj\u00ebjt u befasuan dhe pranuan se ata kishin dije t\u00eb kufizuar. \u00cbngj\u00ebjt ran\u00eb n\u00eb sexhde, p\u00ebrve\u00e7 Iblisit<\/i>, pasi ai ishte arrogant.<\/p>\n

Origjina jon\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb tok\u00eb si specie njer\u00ebzore dhe ajo \u00e7far\u00eb thuhet rreth Ademit a.s. jan\u00eb dy \u00e7\u00ebshtje krejt t\u00eb ndryshme si nga k\u00ebnd\u00ebvshtrimi kohor ashtu dhe nga ai kuptimor. Problemi yn\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb diskutim rrjedh nga fakti se ne duam t\u2019i sjellim t\u00eb dyja n\u00eb nj\u00eb.<\/p>\n

N\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb ne nuk e dim\u00eb se sa koh\u00eb m\u00eb par\u00eb u zhvillua specia njer\u00ebzore. Ndoshta para miliona vitesh, miliarda ndoshta. N\u00eb t\u00eb dyja rastet \u00ebsht\u00eb nj\u00eb koh\u00eb shum\u00eb e gjat\u00eb. Ademi a.s. ishte n\u00eb tok\u00eb rreth gjasht\u00eb mij\u00eb vite m\u00eb par\u00eb. Shum\u00eb diferenc\u00eb e madhe kohore mes t\u00eb dyjave. Miliona apo miliarda vite minus gjasht\u00eb mij\u00eb vite jan\u00eb baraz me nj\u00eb hap\u00ebsir\u00eb t\u00eb st\u00ebrmadhe kohore.<\/p>\n

Komentet n\u00eb vijim, q\u00eb kan\u00eb lidhje me referenc\u00ebn Kuranore q\u00eb p\u00ebrmenda m\u00eb sip\u00ebr, i kam d\u00ebgjuar n\u00ebp\u00ebr disa mbledhje. Ngrihen k\u00ebto \u00e7\u00ebshtje:<\/p>\n

    \n
  1. \u00cbngj\u00ebjt kuptuan q\u00eb njeriu do derdhte gjak.<\/li>\n
  2. Allahu nuk i dha t\u00eb drejt\u00eb \u00ebngj\u00ebjve.<\/li>\n
  3. Mesa duket, me \u00e7ka po shohim sot, \u00ebngj\u00ebjt paskan patur t\u00eb drejt\u00eb dhe Zoti e paska patur gabim (Zoti na ruajt!).<\/li>\n
  4. <\/i>Iblisi<\/i> ishte nj\u00eb \u00ebngj\u00ebll.<\/li>\n
  5. Ademi a.s. m\u00ebkatoi (Zoti na ruajt!) sepse d\u00ebgjoi Ev\u00ebn.<\/li>\n<\/ol>\n

    M\u00eb lejoni t\u00eb p\u00ebrjashtoj procesin e evolucionit ton\u00eb si fillim. Sipas Kuranit t\u00eb Shenjt\u00eb, nj\u00eb evolucion ka ndodhur. Ne ishim pik\u00ebza uji pa gjini. Pastaj \u00e7iftet u krijuan nga nj\u00eb qeliz\u00eb apo specie e vetme. Pastaj zhvillime t\u00eb tjera ndodh\u00ebn dhe ne u formuan n\u00eb at\u00eb m\u00ebnyr\u00eb sa ishim n\u00eb gjendje t\u00eb jetonim lirisht n\u00eb Tok\u00eb. Evolucioni mund t\u00eb ket\u00eb zgjatur me miliona vite, nd\u00ebrsa shkenc\u00ebtar\u00ebt do t\u00eb vazhdojn\u00eb t\u00eb p\u00ebrpiqen t\u00eb zbulojn\u00eb se kur ka ndodhur. Pa dyshim q\u00eb ka ndodhur m\u00eb p\u00ebrpara se 6000 vjet.<\/p>\n

    Tani le t\u00eb diskutojm\u00eb historin\u00eb e Ademit a.s.. Vargjet e Kuranit t\u00eb Shenjt\u00eb nuk flasin n\u00eb lidhje me krijimin e Ademit a.s.. Aty thuhet se Allahu vendosi ta b\u00ebnte at\u00eb z\u00ebv\u00ebnd\u00ebs (kalif). K\u00ebshtu q\u00eb e gjith\u00eb \u00e7\u00ebshtja dhe i gjith\u00eb diskutimi i \u00ebngj\u00ebjve \u00ebsht\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb kontekst. Le t\u00eb shohim se si mund ta analizojm\u00eb k\u00ebt\u00eb tem\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb k\u00ebnd\u00ebshtrim t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb:<\/p>\n

      \n
    1. Ademi a.s. u m\u00ebsua nga Zoti. Ai e v\u00ebrtetoi para \u00ebngj\u00ebjve q\u00eb ishte n\u00eb gjendje tua tregonte t\u00eb tjer\u00ebve at\u00eb q\u00eb i ishte m\u00ebsuar. Kishte shenja se ai ishte nj\u00eb m\u00ebsues i mir\u00eb.<\/li>\n
    2. \u00cbngj\u00ebjt po thoshin se me caktimin e Ademit a.s. si Kalif i Zotit do kishte kund\u00ebrshtar\u00eb dhe kjo do p\u00ebrfundonte n\u00eb gjakderdhje. \u00cbngj\u00ebjt kishin t\u00eb drejt\u00eb sepse Iblisi <\/i>nuk humbi koh\u00eb fare p\u00ebr t\u00eb kund\u00ebrshtuar.<\/li>\n
    3. P\u00ebrgjigja e Allahut ishte se Ai e dinte se \u00e7far\u00eb do t\u2019u duhet njer\u00ebzve p\u00ebr ta ngritur veten e tyre. Plani i Tij i t\u00eb m\u00ebsuarit p\u00ebrmes zbulesave dhe profet\u00ebve si\u00e7 ishte Ademi a.s., ishte e vetmja m\u00ebnyr\u00eb e t\u00eb paturit sukses. Faktikisht, zhvillimi shpirt\u00ebror, moral dhe laik i qenieve njer\u00ebzore ka p\u00ebrparuar shum\u00eb m\u00eb shpejt\u00eb q\u00eb nga koha e ardhjes s\u00eb profet\u00ebve sesa n\u00eb \u00e7do koh\u00eb tjet\u00ebr t\u00eb m\u00ebparshme.<\/li>\n
    4. <\/i>Iblisi <\/i>nuk ishte nj\u00eb \u00ebngj\u00ebll. \u00cbngj\u00ebjt si krijesa nuk mund t\u00eb mos i binden Zotit. Ai ishte forca kund\u00ebrshtare ndaj vendimit t\u00eb Zotit p\u00ebr caktimin e Ademit a.s. si kalifin e Tij.<\/li>\n
    5. Ka \u00ebngj\u00ebj q\u00eb i binden Allahut por ka edhe njer\u00ebz si Iblisi <\/i>q\u00eb nuk binden p\u00ebr shkak t\u00eb mendjemadh\u00ebsis\u00eb s\u00eb tyre.<\/li>\n<\/ol>\n

      Arroganca e Iblisit rrjedh nga fakti se ai ndiente se i takonte atij t\u00eb ishte n\u00eb vendin e Ademit a.s.. Ai ishte i b\u00ebr\u00eb prej zjarri. Ai i b\u00ebn pun\u00ebt plot energji. Ademi a.s. ishte i b\u00ebr\u00eb prej balte. Ai mund t\u00eb kontrollohej, ndryshohej dhe nuk ishte i fort\u00eb sa duhej q\u00eb t\u2019u b\u00ebnte ball\u00eb forcave kund\u00ebrshtare (sipas Iblisit<\/i>).<\/p>\n

      Kjo ngjarje \u00ebsht\u00eb p\u00ebrs\u00ebritur shum\u00eb her\u00eb n\u00eb histori. Hiqe Ademin a.s. dhe n\u00eb v\u00ebnd t\u00eb tij v\u00ebr Moisiun a.s. dhe n\u00eb v\u00ebnd t\u00eb Iblisit <\/i>vendos Faraonin, e nj\u00ebjta histori por me emra t\u00eb ndrysh\u00ebm. Faraoni ishte mendjemadhi q\u00eb donte t\u00eb ishte imazhi i Zotit n\u00eb tok\u00eb. Nuk kishte shanse q\u00eb ai t\u00eb pranonte dik\u00eb si Moisiu a.s.. Kjo \u00ebsht\u00eb e v\u00ebrtet\u00eb n\u00eb rastet e t\u00eb gjith\u00eb profet\u00ebve (kalif\u00ebt e Allahut).<\/p>\n

      Nuk \u00ebsht\u00eb dhe aq me r\u00ebnd\u00ebsi se sa miliona vite m\u00eb par\u00eb ne filluam t\u00eb ekzistonim. L\u00ebrini shkenc\u00ebtar\u00ebt dhe arkeolog\u00ebt t\u00eb vazhdojn\u00eb t\u00eb punojn\u00eb p\u00ebr k\u00ebt\u00eb gj\u00eb. Gjithsecili duhet t\u00eb fitoj\u00eb buk\u00ebn e goj\u00ebs.<\/p>\n

      Ajo q\u00eb ka r\u00ebnd\u00ebsi \u00ebsht\u00eb t\u00eb kuptojm\u00eb se \u00e7far\u00eb roli do marrim n\u00eb historin\u00eb e Ademit a.s.. A jemi ne si \u00ebngj\u00ebjt q\u00eb p\u00ebrulen para personit t\u00eb cilin Allahu e d\u00ebrgon si profet apo z\u00ebv\u00ebnd\u00ebs t\u00eb Tij? Apo jemi ndjek\u00ebsit e Iblisit<\/i>, q\u00eb p\u00ebr shkak t\u00eb menjdemadh\u00ebsis\u00eb son\u00eb, e refuzojm\u00eb at\u00eb? \u00cbsht\u00eb praktik\u00eb e Kuranit t\u00eb Shenjt\u00eb, q\u00eb sa her\u00eb q\u00eb flitet p\u00ebr profet\u00ebt e Zotit, p\u00ebrs\u00ebritet vargu (ajeti): \u201cKujtojeni koh\u00ebn kur d\u00ebrguam Ademin\u201d<\/p>\n

      Nga ana tjet\u00ebr, Eva u fut n\u00eb telashe sepse ajo ishte e but\u00eb, e drejt\u00eb dhe e sjellshme. E till\u00eb \u00ebsht\u00eb natyra e femr\u00ebs, zem\u00ebrbut\u00eb dhe drejt\u00eb, q\u00eb \u00ebsht\u00eb thelb\u00ebsore n\u00eb rritjen e f\u00ebmij\u00ebve. Kurani i Shenjt\u00eb thot\u00eb se ishte nj\u00eb pakujdesi nga ana e Ademit a.s., jo nj\u00eb m\u00ebkat.<\/p>\n

      Po p\u00ebrsa i p\u00ebrket teoris\u00eb se Eva u krijua nga brinja e burrit t\u00eb saj? \u00cbsht\u00eb thjesht\u00eb nj\u00eb metafor\u00eb. Ashtu si\u00e7 brinja, edhe gruaja mbron zemr\u00ebn dhe organet e tjera jet\u00ebsore t\u00eb burrit t\u00eb saj. Ajo duket si nj\u00eb struktur\u00eb m\u00eb vete, ashtu si\u00e7 duken edhe brinj\u00ebt, por ama \u00ebsht\u00eb pjes\u00eb integrale e jet\u00ebs s\u00eb burrit. Ajo gjithashtu \u00ebsht\u00eb elastike si brinja, por n\u00ebse e tkurr shum\u00eb mund t\u00eb thyhet. Burri t\u00eb jet\u00eb i kujdessh\u00ebm ndaj ndjeshm\u00ebris\u00eb s\u00eb saj.<\/p>\n

      Mos u lodhni kot t\u00eb zbuloni n\u00ebse vijm\u00eb apo jo nga majmuni. Thjesht kini kujdes t\u00eb mos jeni i till\u00eb kur nj\u00eb Kalif i Zotit ju d\u00ebrgon mesazhin e Tij.<\/p>\n

      Lexoni edhe:<\/h2>\n

      Kush ishte Adami (Ademi)? Profeti apo njeriu i par\u00eb n\u00eb Tok\u00eb?<\/a><\/p><\/blockquote>\n